Vitamin ve mineraller vücudumuzda gerçekleşen tüm işlemlerde anahtar rol oynar ve vücut fonksiyonlarının normal olarak sürdürülmesini sağlarlar. Vitaminler vücutta düzenleyici olarak çalışırken, mineraller de kemik ve diş sağlığında çok önemli bir role sahiptir.

Vitaminler suda ve yağda eriyenler olmak üzere iki gruba ayrılırlar.

C vitamini ve B grubu vitaminleri suda eriyen vitaminlerdir. Bunlar vücutta kan yoluyla taşınırlar ve bu vitaminlerin fazlası vücutta depolanmaz. Her ne kadar bunların fazlası vücuttan atılsa da, çok fazla miktarda alınmaları böbreklere zarar verebilir ve taş oluşumuna neden olabilir. Bu nedenle ihtiyaç duyulduğu miktarda alınması daha doğrudur.

A, D, E ve K vitaminleri ise yağda eriyen vitaminlerdir. Bunların vücutta taşınması yağlar yoluyla olduğu için, diyette yeterli miktarda yağ olması gerekir. Bu vitaminlerin fazlası depolanabilir, bu nedenle her gün taze olarak alınması gerekmez. Ancak bu vitaminleri de uzun süre fazla miktarda almanızın vücuda zararlı etkileri olabilir.

Sebze ve meyveler, vitamin ve mineral ihtiyacımızı karşılamanın en iyi kaynağıdır. Bunun için günde 3-5 porsiyon sebze-meyve tüketmek çok faydalıdır.

Sebze ve meyvelerin yanı sıra, sağlığımız için vazgeçilmez bir mineral olan kalsiyum ihtiyacının karşılanması için de süt ve süt ürünlerinden yeterli miktarda tüketmek gerekir.

Yetişkin bir insanın günlük kalsiyum ihtiyacı ortalama 800-1200 mg’dır. Kalsiyum ihtiyacımızı karşılamanın en iyi kaynakları ise; süt-yoğurt ve peynirlerdir. Günlük ihtiyacımızın karşılanması için hem süt-yoğurt hem de peynir grubundan günde 2-3 porsiyon tüketilmesi gerekir. Ancak bu gruptaki ürünlerin yağ oranlarının yüksek olması fazla tüketilmelerini de engeller. İşte bu noktada , bu ürünlerin az yağlı ya da yağsız olanlarının terih edilmesi, hem kalp-damar hastalıklarına hem de kilo problemlerine karşı önleyici olmaktadır.


Hangi Sebze-Meyve, Hangi Vitamin-Mineralleri İçerir?


SEBZELER

Sebzeler genel olarak bildiğimizden çok daha fazla çeşitliliğe ve besin öğesine sahiptir.

1.Koyu yeşil yapraklı sebzeler , A vitamini, C vitamini, riboflavin ( B2 vitamini ), folat, demir, kalsiyum, magnezyum ve potasyum kaynağıdırlar.

• Ispanak
• Brokoli
• Kara lahana
• Pancar
• Pazı
• Roka

2.Koyu sarı sebzeler : A vitamini kaynağıdırlar.

• Havuç
• Bal kabağı

3.Nişastalı sebzeler : B6 vitamini, niasin, çinko ve potasyum kaynağıdırlar.

• Mısır
• Kereviz
• Taze bezelye
• Patates
• Şalgam

4.Baklagiller : Protein, tiamin ( B1 vitamini ), folat, demir, magnezyum, fosfor, çinko ve potasyum kaynağıdırlar.

• Mercimek
• Nohut
• Barbunya
• Kuru fasulye
• Börülce

5.Diğer sebzeler : Potasyum, A ve C vitamini başta olmak üzere, değişik oranlarda vitamin ve mineral kaynağıdırlar.

• Beyaz lahana
• Lahana
• Kırmızı turp
• Patlıcan
• Salatalık
• Mantar
• Domates
• Bamya
• Karnabahar
• Kıvırcık
• Taze fasulye

MEYVELER

Sebzelerde olduğu gibi, meyveler de değişik oranlarda A ve C vitamini kaynağıdırlar.
Özellikle kabuklu olarak yenebilen elma, armut, şeftali gibi meyvelerle, kuru meyveler  iyi birer posa kaynağıdırlar.
Bunların yanı sıra çoğu meyve potasyum ve folik asidin de kaynağıdır.

Meyveler            A Vitamini        C Vitamini        Potasyum


Ahududu                                             x   
Ananas                                               x                   
Armut                                                 x
Çilek                                                   x
Elma                                                  x
Erik                                                    x
Greyfurt                                             x
İncir                                                                              x
Karpuz                       x                      x
Kavun                        x                      x                        x
Kayısı                        x                      x                        x
Kiraz                                                                            x
Kivi                                                    x                        x
Mandalina                 x                      x
Mango                       x                      x
Muz                                                   x                         x
Nar                                                    x                         x
Portakal                                            x                         x
Şeftali                        x                     x
Üzüm                                                x   
Yaban mersini                                  x   
Yeni dünya                x                                                 x